Publications of the Department of Epidemiology and Health Promotion 1993
A. Original articles and reviews
Chukwuma C:
Type 1 diabetic nephropathy: clinical features and economic impact.
J Diabetes Complications
1993;7:15-27.
Chukwuma C, Tuomilehto J:
Diabetes and the risk of stroke.
J Diabetes Complications
1993;7:250-262.
Chukwuma C, Tuomilehto J:
Type 1 diabetes and risk of coronary heart disease.
Cardiovascular risk factors
1993;3:129-137.
Collins VR, Dowse GK, Zimmet PZ, Tuomilehto J, Alberti KGMM, Gareeboo H, Li N:
Serum insulin and ECG abnormalities suggesting coronary heart disease in the populations of Mauritius and Nauru: cross-sectional and longitudinal associations.
J Clin Epidemiol
1993;46:1373-1393.
DiaMond Project Group on Social Issues, Tuomilehto J:
Global regulations on diabetics treated with insulin and their operation of commercial motor vehicles.
BMJ
1993;307:250-253.
Dowse GK, Collins VR, Alberti KGMM, Zimmet PZ, Tuomilehto J, Chitson P, Gareeboo H, Mauritius Non-communicable Disease Study Group:
Insulin and blood pressure levels are not independently related in Mauritians of Asian Indian, Creole or Chinese origin.
J Hypertens
1993;11:297-307.
Dowse GK, Zimmet PZ, Alberti KGMM, Brigham L, Carlin JB, Tuomilehto J, Knight LT, Gareeboo H, Mauritius Non-communicable Disease Study Group:
Serum insulin distributions and reproductibility of the relationship between 2-hour insulin and plasma glucose levels in Asian Indian, Creole and Chinese Mauritians.
Metabolism
1993;42:1232-1241.
Happonen P, Tuomilehto J:
Coffee drinking as a determinant of coronary heart disease risk.
Cardiovascular risk factors
1993;3:228-237.
Heath GW, Vartiainen E, Wheeler FC:
Self-reported frequency of serum cholesterol testing, awareness of test results, and laboratory cholesterol values in two South Carolina communities.
PUBLIC HEALTH REP
1993;108:465-470.
Hyöty H, Hiltunen M, Reunanen A, Leinikki P, Vesikari T, Lounamaa R, Tuomilehto J, Åkerblom HK, Childhood Diabetes in Finland (DiMe) Study Group:
Decline of mumps antibodies in Type 1 (insulin-dependent) diabetic children and a plateau in the rising incidence of Type 1 diabetes after introduction of the mumps-measles-rubella vaccine in Finland.
Diabetologia
1993;36:1303-1308.
Kaprio J, Tuomilehto J, Koskenvuo M, Romanov K, Reunanen A, Eriksson J, Stengård J, Kesäniemi YA:
Response from the authors.
Diabetologia
1993;36:472.
Karvonen M, Tuomilehto J, Libman I, LaPorte R, for WHO DIAMOND Project Group:
A review of the recent epidemiological data on the worldwide incidence of Type 1 (insulin-dependent) diabetes mellitus.
Diabetologia
1993;36:883-892.
Karvonen M, Tuomilehto J, Pitkäniemi J, Saikku P:
The epidemic cycle of Chlamydia pneumoniae infection in eastern Finland, 1972-1987.
Epidemiol Infect
1993;110:349-360.
King H, Rewers M, WHO Ad Hoc Diabetes Reporting Group, Tuomilehto J:
Global estimates for prevalence of diabetes mellitus and impaired glucose tolerance in adults.
Diabetes Care
1993;16:157-177.
Korhonen HJ, Puska P, Lipand , Kasmel A:
Combining mass media and contest in smoking cessation.
HYGIE
1993;12:15-18.
Lehto S, Palomäki P, Miettinen H, Penttilä I, Salomaa V, Tuomilehto J, Jauhiainen M, Pyörälä K:
Serum cholesterol and high density lipoprotein cholesterol distributions in patients with acute myocardial infarction and in the general population of Kuopio province, eastern Finland.
J Intern Med
1993;233:179-185.
Löwel H, Dobson A, Keil U, Herman B, Hobbs MST, Stewart A, Arstila M, Miettinen H, Mustaniemi H, Tuomilehto J, for AMIRT, Auckland, Augsburg, Bremen, FINMONICA, Newcastle, Perth:
Coronary heart disease case fatality in four countries: a community study.
Circulation
1993;88:2524-2531.
Nissinen A, Tervahauta M, Pekkanen J, Kivinen P, Stengård J, Kaarsalo E, Kivelä S, Väisänen S, Salonen JT, Tuomilehto J:
Prevalence and change of cardiovascular risk factors among men born 1900-19: the Finnish cohorts of the Seven Countries Study.
Age Ageing
1993;22:365-376.
Parkkonen P, Hyöty H, Huupponen T, Leinikki P, Tuomilehto-Wolf E, Knip M, Childhood Diabetes in Finland (DiMe) Study Group, Tuomilehto J:
Defective HLA class II expresssion in monocytes of Type 1 diabetic parents.
APMIS
1993;101:395-402.
Podar T, LaPorte RE, Tuomilehto J, Shubnikov E:
Risk of childhood Type 1 diabetes for Russians in Estonia and Siberia.
Int J Epidemiol
1993;22:262-267.
Prättälä R, Pelto G, Pelto P, Ahola M, Räsänen L:
Continuity and change in meal patterns: the case of urban Finland.
Ecology of food and nutrition
1993;31:87-100.
Puska P:
CINDI demonstration projects for national policy development.
Can J Cardiol
1993;9:43D-44D.
Puska P:
Influencing the diet of populations: the Finnish experience.
ACTA CARDIOL
1993;48:481-482.
Puska P, Korhonen HJ, Torppa J, Tuomilehto J, Vartiainen E, Pietinen P, Nissinen A:
Does community-wide prevention of cardiovascular diseases influence cancer mortality?
EUR J CANCER PREV
1993;2:457-460.
Puska P, Matilainen T, Jousilahti P, Korhonen HJ, Vartiainen E, Pokusajeva S, Moisejeva N, Uhanov M, Kallio I, Artemjev A:
Cardiovascular risk factors in the republic of Karelia, Russia, and in North Karelia, Finland.
Int J Epidemiol
1993;22:1048-1055.
Rankinen T, Rauramaa R, Väisänen S, Penttilä I, Saarikoski S, Tuomilehto J, Nissinen A:
Inverse relationship between physical activity and plasma fibrinogen in postmenopausal women.
Atherosclerosis
1993;102:181-186.
Robertson DA, Alberti KGMM, Dowse GK, Zimmet PZ, Tuomilehto J, Gareeboo H, for the Mauritius Non-communicable Diseases Study Group:
Is serum anhydroglucitol an alternative to the oral glucose tolerance test for diabetes screening?
Diabet Med
1993;10:56-60.
Salomaa V, Rasi V, Pekkanen J, Jauhiainen M, Vahtera E, Pietinen P, Korhonen HJ, Kuulasmaa K, Ehnholm C:
The effects of saturated fat and n-6 polyunsaturated fat on postprandial lipemia and hemostatic activity.
Atherosclerosis
1993;103:1-11.
Sarti C, Tuomilehto J, Sivenius J, Kaarsalo E, Narva EV, Salmi K, Salomaa V, Torppa J:
Stroke mortality and case-fatality rates in three geographic areas of Finland from 1983 to 1986.
Stroke
1993;24:1140-1147.
Sarti C, behalf of the FINMONICA Stroke Register Study Group, Tuomilehto J, Salomaa V, Torppa J:
Geographic variation in the incidence of nonfatal stroke in Finland. Are the observed differences real?
Stroke
1993;24:787-791.
Savilahti E, Saukkonen TT, Virtala ET, Tuomilehto J, Akerblom HK, The DiMe Study Group:
Increased levels of cow's milk and beta-lactoglobulin antibodies in young children with newly diagnosed IDDM.
Diabetes Care
1993;16:984-989.
Slovick D, Staessen J, Bert P, Bulpitt C, de Cort P, Fagard R, Fletcher A, Kivinen P, Lehtomäki E, Leonetti G, Rodicio J, Rosenfeld J, Thijs L, Tozzi N, Tuomilehto J, Vanhanen H, Vänskä O, Webster J, Yodfat Y, SYST-EUR Investigators, Sarti C:
Nitrendipine in older patients with isolated systolic hypertension: second progress report on the SYST-EUR trial.
J Hum Hypertens
1993;7:411-412.
Stengård J, Pekkanen J, Tuomilehto J, Kivinen P, Kaarsalo E, Tamminen M, Nissinen A, Karvonen MJ:
Changes in glucose tolerance among elderly Finnish men during a five-year follow-up: the Finnish cohorts of The Seven Countries Study.
DIABETE METAB
1993;19:121-129.
Tervahauta M, Pekkanen J, Kivinen P, Stengård J, Jauhiainen M, Ehnholm C, Nissinen A:
Prevalence of coronary heart disease and associated risk factors among elderly Finnish men in the Seven Countries Study.
Atherosclerosis
1993;104:47-59.
Tuomilehto J:
Smoking, alcohol and coffee as a cardiovascular risk factor.
Cardiovascular risk factors
1993;3:187-188.
Tuomilehto J, Dabee J, Karvonen M, Dowse GK, Gareeboo H, Virtala E, Tiihonen M, Alberti KGMM, Zimmet PZ:
Incidence of type 1 (insulin-dependent) diabetes mellitus in Mauritian children and adolescents during 1986-1990.
Diabetes Care
1993;16:1588-1591.
Tuomilehto J, Li N, Dowse GK, Gareeboo H, Chitson P, Fareed D, Min Z, Alberti KGMM, Zimmet PZ:
The prevalence of coronary heart disease in the multi-ethnic and high diabetes prevalence population of Mauritius.
J Intern Med
1993;233:187-194.
Tuomilehto J, Sarti C, Torppa J, Salmi K, Puska P:
Trends in stroke mortality and incidence in Finland in the 1970s and 1980s.
ANN EPIDEMIOL
1993;3:519-523.
Tuomilehto-Wolf E, Tuomilehto J, Childhood Diabetes in Finland (DiMe) Study Group:
Is the high incidence of diabetes in young children diagnosed under the age of 4 years determined by genetic factors in Finland?
DIABETE METAB
1993;19:167-172.
Tuomilehto-Wolf E, Tuomilehto J, Hitman GA, Nissinen A, Stengård J, Pekkanen J, Kivinen P, Kaarsalo E, Karvonen MJ:
Genetic susceptibility to non-insulin dependent diabetes mellitus and glucose intolerance are located in HLA region.
BMJ
1993;307:155-159.
Virtanen SM, Räsänen L, Ylönen K, Aro A, Clayton D, Langholz B, Pitkäniemi J, Savilahti E, Lounamaa R, Tuomilehto J, Åkerblom HK, Childhood Diabetes in Finland (DiMe) Study Group:
Early introduction of dairy products associated with increased risk of IDDM in Finnish children.
Diabetes
1993;42:1786-1790.
B. Original articles and reviews published in domestic languages
Mähönen M, Miettinen H, Pyörälä K, Tuomilehto J, Molarius A, Arstila M, Kaarsalo E, Ketonen M, Kuulasmaa K, Lehto S, Mustaniemi H, Niemelä M, Palomäki P, Salomaa V, Torppa J, Vuorenmaa T:
FINMONICA-tutkimusten tuloksia III. Poistoilmoitusrekisteriin ja FINMONICA-sydäninfarktirekisteriin perustuvien sydäninfarktin ilmaantuvuusarvioiden vertailu.
Suom Lääkäril
1993;48:3575-3581.
Palomäki P, Lehto S, Miettinen H, Salomaa V, Mähönen M, Torppa J, Mustaniemi H, Tuomilehto J, Pyörälä K:
FINMONICA-tutkimusten tuloksia II. Sepelvaltimotautikohtausten sairaalahoidot 1980-luvulla.
Suom Lääkäril
1993;48:3465-3469.
Prättälä R, Berg M, Puska P:
Suomalaismiesten ruoankäyttötavat eri ammattiryhmissä.
Kotitalous
1993(7-8):40-43.
Prättälä R, Berg M, Puska P:
Työntekijä- ja toimihenkilömiesten elintavat 1978-1990.
Sosiaalilääket Aikakausl
1993;30:122-133.
Puska P, Vartiainen E, Tuomilehto J, Jousilahti P, Korhonen HJ, Tamminen M, Nissinen A:
Sydän- ja verisuonitautien riskitekijöiden muutokset Suomessa.
Suom Lääkäril
1993;48:3017-3022.
Puska P, Wiio OA:
Lääkärit ja terveyttä koskeva joukkoviestintä.
Suom Lääkäril
1993;48:2569-2571.
Rahkonen O, Berg M, Puska P:
Koulutusryhmien väliset erot tupakoinnissa 1978-1992.
Suom Lääkäril
1993;48:2345-2348.
Salomaa V, Lehto S, Palomäki P, Miettinen H, Ketonen M, Arstila M, Vuorenmaa T, Kaarsalo E, Niemelä M, Torppa J, Pyörälä K, Tuomilehto J:
FINMONICA-tutkimuksen tuloksia I. Sepelvaltimotautikuolleisuus ja sydäninfarktin ilmaantuvuus Suomessa vuosina 1983-1988.
Suom Lääkäril
1993;48:3333-3340.
Strandberg T, Salomaa V, Naukkarinen V, Vanhanen H, Sarna S, Miettinen TA:
Keski-ikäisten miesten kuolleisuuteen liittyvät tekijät Helsingin liikemiestutkimuksessa.
Suom Lääkäril
1993;48:1208-1216.
Vartiainen E, Puska P, Pekkanen J, Tuomilehto J, Lönnqvist J:
Kolesteroli ja väkivaltakuolleisuus.
Suom Lääkäril
1993;48:2769-2772.
Vartiainen E, Tossavainen K, Koskela K, Korhonen HJ:
Koulun terveyskasvatusohjelmien vaikutus nuorten tupakointiin.
Sosiaalilääket Aikakausl
1993;30:334-347.
C. Textbooks and chapters in textbooks, reports and proceedings
Berg M, Helakorpi S, Puska P:
Suomalaisen aikuisväestön terveyskäyttäytyminen, kevät 1993.
Helsinki: Kansanterveyslaitos, 1993. (Kansanterveyslaitoksen julkaisuja B10/1993).
Berg M, Karjalainen V, Puska P:
Suomalaisen aikuisväestön terveyskäyttäytyminen, kevät 1992.
Helsinki: Kansanterveslaitos, 1993. (Kansanterveyslaitoksen julkaisuja B5/1993).
Helakorpi S, Berg M, Puska P:
Pohjois-Karjalan läänin aikuisväestön terveyskäyttäytyminen vuosina 1992-93.
Helsinki: Kansanterveyslaitos, 1993. (Kansanterveyslaitoksen julkaisuja B11/1993).
Karisto A, Prättälä R, Berg M:
The good, the bad and the ugly? Differences and changes in health related lifestyles.
In: Kjaernes U, Holm L, Furst E, Prättälä R ed. The politics of food and nutrition policies. Oslo: Novus Forslag, 1993.
Lipand A, Kasmel A, Tasa E, Puska P, Berg M, Peltoniemi J:
Eesti täiskasvanud elanikkonna terviseuurimus 1992.a. kevadel (Health behaviour among Estonian adult population spring 1992).
Helsinki: Kansanterveyslaitos, 1993. (Kansanterveyslaitoksen julkaisuja B3/1993).
Meriläinen P, Vaskilampi T, Vartiainen E, Koskela K, Viinamäki H, Mäntyranta T:
Suomalaisen väestön virallisten ja epävirallisten hoitomuotojen rinnakkaiskäyttö vuosina 1982 ja 1993.
In: Koskela K, YM ed. Vaihtoehtolääkinta Suomessa 1982-1992. Helsinki: Painatuskeskus, 1993:79-96. (Sosiaali- ja terveysministeriön selvityksiä 3/1993).
Mäntyranta T, Vartiainen E, Hemminki E, Vaskilampi T, Koskela K, Meriläinen P, Viinamäki H:
Luonnonlääkkeiden käyttö Suomessa.
In: Koskela K, YM ed. Vaihtoehtolääkintä Suomessa 1982-1992. Helsinki: Painatuskeskus, 1993:37-52. (Sosiaali- ja terveysministeriön selvityksiä 3/1993).
Nyyssönen V, Pietilä I, Hiiri A, Ryynänen L:
Hammashuollon kehittämisen mahdollisuudet Enson Varkauden tehtailla.
Kuopio: Kuopion yliopisto, 1993. 65 p. (Kuopion yliopiston julkaisuja E. Yhteiskuntatieteet 11/1993).
Puska P:
Different strategies for the prevention of cardiovascular disease: experience from Finland.
In: KAMPO Medicine. Tradition guiding innovation. Report of the 100th Anniversary International Kampo Symposium '93 Tokyo, Japan. Tokyo: Tsumura & Co, 1993:16-19.
Puska P:
Large-scale demonstration projects for national chronic disease prevention: concepts of the WHO/CINDI programme.
In: Report in CINDI Symposium at the International Heart Health Conference. 1993:19-35.
Ryynänen O, Korhonen H, Mähönen M, Ryynänen L, Puska P:
Veteraaniprojekti 1992. Esitutkimuksen perusraportti.
Helsinki: Sosiaali- ja terveysministeriö, 1993. 38 p. (Sosiaali- ja terveysministeriön monisteita 1993:119/1993).
Ryynänen O, Korhonen HJ, Mähönen M, Ryynänen L, Puska P:
Veteraaniprojekti 1992, esitutkimuksen perusraportti.
In: . Helsinki: 1993. (Sosiaali- ja terveysministeriön monisteita 19/1993).
Salomaa V, Tuomilehto J:
Diabetes and macrovascular diseases.
In: Diabetes in Europe. John Libbey & Co.Ltd./Editions INSERM, 1993:46-55.
Vartiainen E, Jousilahti P, Tamminen M, Korhonen HJ, Puska P:
FINRISKI '92: Helsinki ja Vantaa. Tutkimus kansanterveydellisistä riskitekijöistä, niihin liittyvistä elintavoista, oireista ja terveyspalvelujen käytöstä.
1993. (Kansanterveyslaitoksen julkaisuja B2/1993).
Vartiainen E, Jousilahti P, Tamminen M, Korhonen HJ, Tuomilehto J, Sundvall J, Jauhiainen M, Puska P:
FINRISKI '92: Tutkimus kansanterveydellisistä riskitekijöistä, niihin liittyvistä elintavoista, oireista ja terveyspalvelujen käytöstä. Tutkimuksen toteutus ja perustaulukot.
1993. (Kansanterveyslaitoksen julkaisuja B9/1993).
Vartiainen E, Koskela K, Tikkanen J, Viinamäki H, Vaskilampi T, Meriläinen P, Mäntyranta T:
Vaihtoehtoisten hoitomuotojen käyttö Suomessa 1992.
In: Koskela K, YM ed. Vaihtoehtolääkintä Suomessa 1982-1992. Helsinki: Painatuskeskus, 1993:13-16. (Sosiaali- ja terveysministeriön selvityksiä 3/1993).
Vaskilampi T, Vartiainen E, Meriläinen P, Koskela K, Viinamäki H, Mäntyranta T:
Vaihtoehtolääkinnän tuntemuksen ja käytön muutoksia - tuloksia kymmenvuotisseurannasta.
In: Koskela K, YM ed. Vaihtoehtolääkintä Suomessa 1982-1992. Helsinki: Painatuskeskus, 1993:63-78. (Sosiaali- ja terveysministeriön selvityksiä 3/1993).
Viinamäki H, Koskela K, Korhonen HJ, Puska P:
Televisio-ohjelma, mini-interventio ja tupakoinnin lopettaminen.
In: Terveyskasvatustutkimuksen vuosikirja 1992. 1993:151-159. (Sosiaali- ja terveysministeriön selvityksiä 1/1993).
Viinamäki H, Koskela K, Vartiainen E, Tikkanen J, Meriläinen P, Vaskilampi T, Mäntyranta T:
Potilas-parantajasuhteen tuloksellisuus.
In: Koskela K, YM ed. Vaihtoehtolääkintä Suomessa 1982-1992. Helsinki: Painatuskeskus, 1993:53-61. (Sosiaali- ja terveysministeriön selvityksiä 3/1993).
Ebeling T:
Familial aggregation of hypercholesterolemia. A population-based study in Kuopio province (dissertation).
Kuopio: Kuopio University, 1993. (Kuopio University Publications D. Medical Sciences 32).
Haukkala A:
Sosiaalinen inokulaatio ja tupakkamainonta: tutkimus interventio-ohjelman vaikutuksista tupakkamainonnan sallivassa ja sen kieltävässä kulttuurissa (pro gradu).
Helsinki: Helsingin yliopisto, Sosiaalipsykologian laitos, 1993.
Li N:
Prevalence of coronary heart disease indicated by electrocardiogram abnormalities and associated risk factors in developing countries (dissertation).
Tampere: University of Tampere, 1993. (Acta Universiatis Tamperensis ser A, vol 377/1993).
Lounamaa R:
Mortality in Finnish patients with insulin-dependent diabetes mellitus. A follow-up study of patients diagnosed when under twenty years of age (dissertation).
Helsinki: Social Insurance Institution, 1993. (Publications of Social Insurance Institution ML:126/1993).
Mustaniemi H:
Äkillisten sepelvaltimotautikohtausten kehityssuunnat Pohjois-Karjalassa 1973-1990. (Trends in acute coronary events in North Karelia from 1973 to 1990) (väitöskirja).
Kuopio: Pohjois-Karjalan keskussairaalan sisätautien toimintayksikkö, Kuopion yliopiston sisätautiklinikka, 1993. (Kuopion yliopiston julkaisuja D. Lääketiede 18).
Mähönen M:
Poistoilmoitusrekisteri sepelvaltimotaudin epidemiologisen tutkimuksen tietolähteenä. Sairaaloiden poistoilmoitusrekisterin ja FINMONICA-sydäninfarktirekisterin vertailu (väitöskirja).
Helsinki: Helsingin yliopisto, Kansanterveystieteen laitos, 1993. (STAKES, Tutkimuksia 28).
Parkkonen P:
Virus-induced autoimmunity in the pathogenesis of type 1 diabetes (dissertation).
Tampere: University of Tampere, 1993.
Reijonen H:
Genetic susceptibility to insulin-dependent diabetes mellitus (dissertation).
Turku: University of Turku, 1993. (Publications of Turku University D. Medica 116).
Tossavainen K:
Nuorten terveyskäyttäytymistä tukeva koulun terveyskasvatus. Tupakointia ja alkoholinkäyttöä ehkäisevän terveyskasvatusohjelman arviointitutkimus (väitöskirja).
Helsinki: Kuopion yliopisto, 1993. (STAKES, Tutkimuksia 22).